Prezydent Miasta Gdańska Paweł Adamowicz
Dyrektor Muzeum Historycznego Miasta Gdańska Adam Koperkiewicz
Dyrektor Muzeum Etnografii i Rzemiosła Artystycznego
IN NAN we Lwowie
Roman Czmełyk
oraz
Przewodniczący TSKŻ oddział Gdańsk Jakub Szadaj
Serdecznie zapraszają na wystawę pt.
"Kultura Żydów Galicyjskich"
ze zbiorów Muzeum Etnografii i Rzemiosła Artystycznego we Lwowie od 21 czerwca 2006r. do 30 września w Muzeum Historycznym Miasta Gdańska, ul. Długa 46/47 w ramach obchodów Dni Kultury Żydowskiej w Gdańsku
Organizatorami wystawy są Muzeum Etnografii i Rzemiosła Artystycznego we Lwowie, Muzeum Regionalne w Stalowej Woli oraz Muzeum Historyczne Miasta Gdańska.
Unikatowa kolekcja judaików, pochodząca ze zbiorów Muzeum Etnografii i Rzemiosła Artystycznego we Lwowie obejmuje cenne i niepowtarzalne przedmioty, datowane na okres od XVI w. do lat 30-tych XX., wśród których znalazły się prawdziwe skarby żydowskiej sztuki świeckiej i sakralnej. Na wystawie można obejrzeć przedmioty z dziedziny historii i sztuki żydowskiej. Znaczna część judaików pochodzi z prywatnej kolekcji Maksymiliana Goldsteina, przedwojennego lwowskiego zbieracza. Wśród nich znajdują się między innymi naczółki perłowe, atary, jarmułki, biżuteria, sygnety, dzieła z metaloplastyki, naczynia rytualne: lampki chanukowe, puszki na wonne korzenie oraz druki, rękopisy, portrety, kalendarze, wycinanki, itp. Wystawa skierowana jest do wszystkich miłośników kultury i sztuki Żydów. Jej zadaniem jest ukazanie kulturowego bogactwa żydowskiej społeczności mieszkającej na terenach dawnej Galicji Wschodniej. Wystawie towarzyszyć będzie katalog oraz koncerty muzyki żydowskiej.
Żydzi, od wieków zamieszkujący tereny dawnej Europy Wschodniej stworzyli wyjątkową kulturę o charakterze ponadnarodowym i ponadpaństwowym. Kształtowała się mimo wielu niesprzyjających czynników politycznych i społecznych aż do wybuchu II wojny światowej. Wielopokoleniowy dorobek kulturowy w znacznej mierze ocalał, pomimo tragicznego losu milionów Żydów podczas wojny. Spuścizna, zachowana między innymi w zbiorach muzealnych, przypomina nam o wielkim bogactwie duchowym narodu, który związany jest nierozerwalnie z dziejami Polski.
W monarchii habsburskiej Galicja była największym skupiskiem Żydów. Stalowa Wola obejmuje od ponad 30 lat swoim terytorium dawne miasteczko Rozwadów, należące do tych galicyjskich miejscowości, gdzie Żydzi do czasów II wojny światowej stanowili zdecydowaną większość mieszkańców. Obecnie ten rozdział historii jest zamknięty i praktycznie nieznany pokoleniom urodzonym po wojnie.
Współczesnym gdańszczanom mało znany jest los społeczności żydowskiej międzywojennego Wolnego Miasta Gdańska. Po przejęciu władzy przez nazistów, jeszcze przed wybuchem II wojny światowej większość gdańskich Żydów zmuszona została do odsprzedaży i opuszczenia własnych dóbr. W konsekwencji doszło do rozproszenia nagromadzonych przez pokolenia materialnych świadectw działalności kulturalnej współtwórców wielowiekowej świetności Gdańska.
Z braku zachowanych na ziemiach polskich oryginałów prezentowana w Gdańsku wystawa stanowi pewnego rodzaju uzupełnienie, które wypełnić ma dotkliwą lukę w jego historii kultury.
